درب آسانسور در ایمنی و کارایی انواع سیستم‌های آسانسور نقش حیاتی دارد. تنظیم سرعت درب آسانسور نه تنها از بروز حوادث جلوگیری می‌کند بلکه در تسریع کار حمل و نقل نیز موثر است. سرعت باز و بسته شدن درب کابین آسانسور اگر بیش از حد سریع باشد ممکن است باعث آسیب رساندن به مسافران، بخصوص کودکان و سالمندان شود. اگر این امر به کندی صورت گیرد باعث کلافگی و نارضایتی کاربران خواهد شد. بنابراین تنظیم سرعت درب آسانسور به صورت استاندارد یکی از جنبه‌های مهم تعمیر و نگهداری آسانسور است.

تنظیم سرعت درب کابین آسانسور علاوه بر مواردی که گفته شد از استهلاک زودهنگام قطعات جلوگیری می‌کند. ما در این مقاله قصد داریم به بررسی روش‌های تنظیم درب آسانسور و نکات مهم و استانداردهای آن بپردازیم.

تنظیم سرعت درب آسانسور

برای اینکه بتوانیم سرعت باز و بسته شدن درب کابین آسانسور را به صورت استاندارد تنظیم کنیم باید مراحل زیر را دنبال نماییم:

• ابتدا بررسی کنید که سرعت فعلی درب آسانسور چه وضعیتی دارد آیا سریع است یا خیلی کند.
• درب بدون مانع باز و بسته می‌شود.
• درب هنگام باز و بسته شدن بی‌صدا و لرزش است یا صدایی بلند و ناخوشایند دارد.

تکنسین سرویس و نگهداری با دیدن هر گونه مشکل و نقصی در بررسی‌های اولیه ذکر شده باید چنین عمل کند:

ابتدا نیروی بسته شدن درب را طوری تنظیم کند که درب به آرامی بسته شود و سرعت بسته شدن درب بر اساس استانداردهای ایمنی باشد. برای این منظور باید بتواند از ابزارهای تاکومتر و سنجشگر استفاده نماید. در مرحله بعد آزمایش دقیق سرعت و نیروی درب انجام شود تا از ایمن بودن آن اطمینان حاصل گردد. در آخر هم باید تنظیمات توسط تکنسین ثبت شود تا در صورت نیاز به تنظیمات مجدد اطلاعات دقیقی در دست باشد.

چگونگی تنظیم نیرو و انرژی جنبشی

برای این‌که سرعتی ایمن را محاسبه کنیم باید انرژی جنبشی متوسط درب آسانسور در هنگام بسته شدن محاسبه گردد.

انرژی جنبشی متوسط درب: جرم موثر درب را در سرعت متوسط آن ضرب می‌کنیم. محاسبه دقیق نیرو و انرژی جنبشی این اطمینان را حاصل می‌کند که درب‌ها با نیروی ایمن بسته می‌شوند و خطری را به همراه ندارند. درب‌های سنگین‌تر مانند درب‌های لابی نیازمند نیروی بیشتری برای بسته شدن هستند.

استفاده از روش‌ها و ابزارهای دقیق که این ابزارها عبارتند از:

• استفاده از تاکومتر که برای اندازه‌گیری دقیق سرعت درب استفاده می‌شود.
• سنجشگر برای اندازه‌گیری دقیق نیروی وارد شده به درب‌های آسانسور استفاده می‌شود.

باید به این نکته توجه داشت برای استفاده از ابزارها نیازمند تکنسین‌های آموزش دیده و با تجربه است که توانایی کار با این ابزارهای دقیق را داشته باشند.

اجزای موثر در تنظیم سرعت درب آسانسور

در سرعت باز و بسته شدن درب آسانسور چند عامل تاثیر گذارند که در ادامه با آنها آشنا می‌شویم.

• آرام بند یا دیکتاتور آسانسور: دیکتاتور آسانسور یک قطعه مکانیکی- هیدرولیکی است که سرعت بسته شدن درب‌ها را کنترل می‌کند.
• پیچ تنظیم سرعت: این پیچ بر روی دیکتاتور یا آرام‌بند قرار دارد و با چرخاندن این پیچ سرعت بسته شدن درب تنطیم می‌شود. این پیچ تنظیم یا پیچ دو سو است و یا از نوع آلن خور است.
• موتور محرک درب آسانسور: درب‌هایی که اتوماتیک هستند بوسیله یک موتور محرک بسته می‌شوند و تنظیمات این موتور در سرعت آن تاثیر گذارند.

معرفی آرام بند یا دیکتاتور و اهمیت آن

برای کنترل و تنظیم سرعت درب کابین آسانسور از قطعه‌ای به نام آرام بند یا دیکتاتور استفاده می‌شود. این قطعه معمولاً بالای درب‌های لولایی آسانسورها نصب می‌شود که از بسته شدن ناگهانی در جلوگیری می‌کند.

وظایف و عملکرد آرام‌بند:

• کنترل سرعت بسته شدن: آرام بند با ایجاد مقاومت هیدرولیکی یا مکانیکی از بسته شدن سریع درب‌ها جلوگیری می‌کند تا درب آسانسور آرام و کنترل شده بسته می‌شود.
• ایمنی و پایداری: با استفاده از رام‌بند این اطمینان حاصل می‌شود ه درب‌های آسانسور کاملاً بسته و قفل می‌گردد.
• کاهش صدا و لرزش: این قطعه با کاهش سرعت بسته شدن درب از ایجاد صداهای بلند و ناخوشایند و لرزش‌های شدید جلوگیری می‌کند.
• عمر مفید و تعویض آرام‌بندها: آرام‌بندها در حدود ۵ تا ۷ سال عمر مفید دارند که پس از گذشت این مدت زمان نیازمند تعویض هستند.

نکات مهم در تنظیم سرعت درب آسانسور

• درب‌های آسانسور بایستی بر طبق مقررات ایمنی و اصول استاندارد تنظیم شوند که نیروی لازم برای جلوگیری از بسته شدن درب از حالت سکون نباید بیش از ۱۳۵ نیوتون باشد. این میزان نیرو باید از روی لبه‌های جلویی درب، بخش‌های یک سوم و دو سوم درب محاسبه شود. این نیرو با ابزارهای مخصوصی توسط تکنسین‌ها قابل کاهش است. انرژی جنبشی درب هم باید برابر و یا کمتر از ۲۳ ژول باشد مقدار ۱۰ ژول باقیمانده، هنگام باز شدن درب مصرف می‌شود.
• بررسی منظم در هر دوره بازرسی: سرویس‌کاران باید به طور منظم سرعت و نیروی درب‌های آسانسور را بررسی کنند.
• کیفیت قطعات: استفاده از قطعات با کیفیت و استاندارد می‌تواند بر عملکرد مطلوب و تامین امنیت مسافران تاثیر زیادی داشته باشد.
• تاثیر گرد و غبار و اثر زنگ زدگی: تجمع گرد و غبار یا زنگ زدن قطعات یا بخش‌هایی از آن‌ها سبب افزایش اصطکاک و عدم هماهنگی هنگام باز و بسته شدن درب آسانسور شده و نیاز به تنظیم مجدد دارد.
• سرویس و نگهداری: تمیز کردن منظم قطعات از جرم و گرد و غبار و کنترل دوره‌ای سرعت درب آسانسور باعث بالا رفتن عمر مفید قطعات مخصوص به درب آسانسور شده و عملکرد آن‌ها را افزایش می‌دهد.

دلایل کند یا تند بسته شدن درب آسانسور

• عوامل محیطی: عواملی مثل دما، رطوبت و تجمع گرد و غبار می‌تواند بر چگونگی عملکرد سیستم درب آسانسور تاثیرگذار باشد زیرا با تغییر نیروی اصطکاک سرعت درب هم تغییر می‌کند.
• عوامل مکانیکی: فرسودگی قطعات با گذشت زمان مثل غلطک‌ها، ریل‌ها و موتورها سبب به هم خوردن تنظیم سرعت درب آسانسور می‌شود.
• ایجاد مشکل در سنسورها و خطاهای الکترونیکی: خرابی یا عدم تنظیم سنسورهای فوتوسلولار یا انکودرها و یا خرابی در سنسورهای سیستم کنترل می‌تواند زمان باز و بسته شدن درب را تغییر دهد.
• ازدحام بیش از حد: بار زیاد در کابین آسانسور می‌تواند بر روی مکانیزم درب فشار زیادی وارد کند که سبب تغییر سرعت باز و بسته شدن درب آسانسور می‌شود.

• نقص در نصب و نگهداری: بازرسی‌های به موقع و مداوم تعمیر و نگهداری منظم از قطعات می‌تواند از کند شدن سرعت درب آسانسور جلوگیری کند.
• سیستم‌های قدیمی: در آسانسورهای قدیمی نقص در نصب اپراتور، خطاهای الکترونیکی و سیستم‌های مکانیکی می‌تواند سبب تاخیر در باز و بسته شدن درب‌ها شود.
• تغییر شکل ظاهری درب کابین (تاب برداشتن) با گذشت زمان
• ایجاد مشکل در درایو کنترل درب آسانسور

تاثیر تنظیم سرعت درب کابین آسانسور بر روی ایمنی و عملکرد

سرعت مناسب برای باز و بسته شدن درب کابین آسانسور یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های آسانسور کارآمد به حساب می‌آید زیرا در کاهش ترافیک و ایمنی مسافران نقش بسیار مهمی دارد:

• ایمنی مسافران: خطرات ناشی از باز و بسته شدن ناگهانی درب و سرعت آن ۴۰ درصد از کل صدمات مربوط به آسانسور را شامل می‌شود. که این آمار اهمیت موضوع را بیان می‌کند. این مکانیزم باید به شکلی هوشمندانه تنظیم شود که نه خیلی سریع باشد، که در زمان سوار و پیاده شدن با مسافران برخورد کند و نه این‌که خیلی کند باشد تا مانع حرکت به موقع آسانسور شود.
• کارآمدی عملکرد: تنظیم سرعت مناسب درب‌های کابین آسانسور سبب می‌شود تا زمان انتظار مسافران و ترافیک کاهش یابد. همچنین ورود و خروج به راحتی انجام شود که این امر در ساختمان‌های پر تردد مانند مراکز خرید بسیار حائز اهمیت است. کند بودن و تاخیر داشتن باز و بسته شدن درب آسانسور منجر به مصرف برق بیشتری می‌شود.

کلام آخر

تنظیم سرعت درب آسانسور یک مکانیزم حساس و حیاتی است که نیازمند دقت و استفاده از ابزارهای دقیق است. با رعایت اصول ایمنی و به کارگیری روش‌های صحیح تنظیم و بازرسی‌های دوره‌ای و سرویس و نگهداری می‌توان مطمئن بود که درب‌های آسانسور به طور ایمن و کارآمد عمل می‌کنند و خطرات احتمالی برای مسافران به حداقل می‌رسد.

برای این منظور بایستی از سرویس کاران با تجربه و متخصص و آگاه به نکات و اصول ایمنی بهره‌مند شد که بتوانند در صورت نیاز با ابزارهای دقیق اندازه‌گیری کار کنند. در این راستا تیم تخصصی شرکت آسانسور داتیس آرمان فراز واقع در تهران می‌تواند در سرویس و نگهداری دوره‌ای سیستم آسانسور مورد نظرتان همراه شما باشد. می‌توانید برای برقراری تماس با شرکت داتیس آرمان فراز با شماره تلفن 26375374-021 یا با شماره همراه 09121383261  تماس بگیرید و همچنین از مشاوره رایگان تیم متبحر و با تجربه ما بهره‌مند شوید.