آسانسور به عنوان یک وسیله ضروری در ساختمانهای چند طبقه امروزی است که برای جابجایی افراد و یا کالاها در بین طبقات استفاده میشود. آسانسورها در همه نوع ساختمان؛ مثل مسکونی، تجاری، درمانی و صنعتی استفاده میشود بنابراین توجه به ایمنی و امنیت مسافران بسیار ضروری است. آتش سوزی در ساختمانها یکی از خطراتی است که به هر دلیلی ممکن است اتفاق بیفتد و دامنگیر مسافران آسانسور هم بشود. بنابراین آسانسور ضد حریق یکی از راهکارهاییست که امنیت ساکنین خانه را فراهم میکند.
آسانسورهای ضد حریق دارای طراحیها و متریالهای متفاوتی نسبت به آسانسورهای معمولی هستند. همچنین از سیستمهای ایمنی و دستورالعملهای استانداردی استفاده میشود تا امنیت مسافران در هنگام آتشسوزی تامین شود. ما در این مقاله سعی داریم تا همه چیز در مورد آسانسور ضد حریق و آتش سوزی را بررسی کنیم. این بررسی شامل بررسی ویژگیها، محدودیتها، متریال و تفاوت عملکرد آن با سایر آسانسورهاست. پس اگر قصد دارید در ساختمان خود از آسانسورهای ضد آتش سوزی استفاده نمایید با ما در ادامه همراه باشید:
آسانسور ضد حریق چیست؟
آتشسوزی یکی متداولترین اتفاقاتی است که میتواند در اثر عواملی مثل اتصالی سیستم برق، نشت گاز و بیاحتیاطی افراد در هر ساختمانی رخ دهد. اغلب این اتفاق منجر به خطر افتادن سلامتی افراد و اموال آنها میگردد. آسانسورهای معمولی در هنگام آتشسوزی قابل استفاده نیستند و داخل آنها اعلانی نصب شده که تاکید میکند هنگام آتش سوزی از پلههای اضطراری برای خروج استفاده کنند. در چنین مواقعی، ازدحام میتواند برای کودکان، بیماران و سالمندان مشکل ساز شود.
علت منع استفاده از آسانسور در زمان آتش سوزی این است که چاه آسانسور ممکن است در معرض دود حاصل از آتش سوزی باشد و به صورت دود کش طبیعی عمل کند و سبب خفگی مسافران داخل کابین شود. نکته دیگر این است که حرکت آسانسور در ساختمان میتواند مانند پمپ عمل کند و هوا را به اطراف هل دهد و سبب گسترش آتش شود. چنانچه در ساختمان دچار حریق، آسانسور ضد حریق وجود داشته باشد میتواند نقش حیاتی در این شرایط بازی کند و همچنین آتشنشانان میتوانند عملکرد بهتری داشته باشند. بنابراین ایمنی آسانسور در ساختمانهای پر جمعیت جزء اولویتها میباشد.
ضرورت استفاده از آسانسورهای ضد حریق
- خطرات وقوع آتش سوزی در ساختمانهای بلند و پرجمعیت: هنگام وقوع آتش سوزی ازدحام و شلوغی جهت تخلیه ساکنین مشکلات زیادی را برای کودکان، سالمندان و معلولین ایجاد میکند بنابراین وجود آسانسورهای ضد حریق و ضد آتش سوزی میتواند نقش مهمی در این شرایط بحرانی داشته باشند.
- محدودیت آسانسورهای معمولی: در هنگام آتش سوزی آسانسورهای معمولی به دلیل عدم استفاده از مواد ضد حریق و ایجاد اختلال در عملکرد آنها در دمای بالا، نفوذ دود به داخل کابین و دستور العملهای ایمنی قابل استفاده نیستند.
مواد مورد استفاده در آسانسور ضد حریق
- مصالح مقاوم: مواد مقاوم به آتش سوزی در برابر حرارت و دمای بالا از گسترش آتش جلوگیری میکنند. همچنین امنیت مسافران را در داخل کابین آسانسور تضمین میکنند. این متریال شامل فولادهای مقاوم به حرارت، شیشههای ضد حریق و استفاده از مواد عایق در برابر حرارت در کابین است.
- پوششهای ضد حریق و عایق کاری ویژه: به کارگیری موادی چون پشم شیشه و یا مواد کامپوزیتی در دیوارههای داخلی و خارجی کابین سبب بالا رفتن مقاومت حرارتی دیوارهها میشوند.
- استفاده از دربهای ضد حریق: یکی از مهمترین اجزای آسانسور ضد آتش سوزی دربهای آن است این دربها دارای ساختاری چند لایه است که با مواد مقاوم به حرارت ساخته شده است. آنها به شکلی طراحی میشوند که از نفوذ دود به داخل کابین جلوگیری کنند. این دربها هنگام آتش سوزی به سرعت بسته میشوند تا علاوه بر حفظ امنیت مسافران از نفوذ آتش و دود محیط به داخل کابین جلوگیری گردد.
- شستیهای مقاوم به حرارت: در آسانسورهای ضد حریق در مقایسه با آسانسورهای معمولی شستیهایی استفاده میشود که در حرارت و دمای بالا مقاوم باشند تا بتوانند عملکرد خود را حفظ کنند.
طراحی ویژه برای آسانسورهای ضد حریق
- کابینهای مقاوم به دود و حرارت: نحوه طراحی کابین آسانسور ضد حریق باید طوری باشد که در برابر حرارت و ورود دود مقاوم باشند. برای این منظور از سیستمهای تهویه و فیلتراسیون در کابین آسانسور استفاده میشود.
- سیستمهای تهویهی اضطراری: استفاده از سیستمهای تهویهی اضطراری در زمان آتش سوزی از انباشته شدن و گازهای سمی در محیط آسانسور جلوگیری میکند. این سیستمها به طور خودکار و یا دستی فعال میشوند و هوا را به داخل کابین آسانسور منتقل میکنند تا هوای کافی برای افراد داخل کابین تامین شود و دچار خفگی نشوند.
- سیستمهای برق اضطراری و پشتیبانی: در هنگام وقوع آتشسوزی ممکن است برق آسانسور قطع شود بنابراین سیستمهای پشتیبانی برق مثل ژنراتورهای اضطراری در آسانسورهای ضد حریق نصب میشوند تا از قطعی برق جلوگیری شود. اینکاردر هنگام وقوع حوادث برق برای تخلیه مسافران برق لازم را فراهم میکند.
- سیستمهای کنترل هوشمند: سیستم کنترل هوشمند آسانسورهای ضد حریق شامل سنسورهای حرارتی و ضد شعله آتش میباشند. این سنسورها در هنگام آتش سوزی به طور خودکار فعال میشوند و کابین را به نزدیکترین طبقه امن هدایت میکنند. این سیستمها به حرارت بالا و غیر عادی حساس هستند و سریع فعال میشوند.
- سیستمهای تخلیه اضطراری و راهنمایی مسافران: این سیستمها طوری طراحی شدهاند که هنگام حریق و آتش سوزی پیامهای هشدار و راهنماییهای لازم به کاربران اعلام میکنند، که به خروج و تخلیه ایمن کمک میکند.
- هماهنگی با سیستم اعلام حریق ساختمان: این هماهنگی سبب میشود که سیستم به شکل یکپارچه عمل کند. به طوری که در هنگام بروز حریق کابین به طبقه امنی برود و دربها بسته شوند.
استانداردها و قوانین مرتبط با آسانسور ضد حریق
سازمانهای مختلف استاندارد بین المللی و دستورالعملهای را برای آسانسورهای ضد حریق مشخص کردهاند. این استانداردها شامل دستورالعملهای فنی، متریال و طراحی در آسانسورهای ضد آتش میباشد:
- رعایت مفاد مبحث سوم مقررات ملی ساختمان (حفاظت ساختمانها در برابر حریق) .
- در صورتی که در ساختمان آسانسور ضد حریق تعبیه شود باید حسگرهای سیستم اعلان حریق در فضای چاهک آسانسور، راهروها و ورودی موتورخانه آسانسور نصب شوند.
- تمام آسانسورها باید در طبقهای که افراد مسئول ساختمان تعیین کردهاند بایستد و درب آسانسور در هیچ یک از طبقات دیگر باز نشود.
- در صورتی که دیوارهای چاهک آسانسور از نظر مقاومت به آتش سوزی درجهبندی باشند، دربهای اتوماتیک باید دست کم نصف آن درجهبندی، و دربهای لولایی به همان مقدار درجهبندی، مقاومت داشته باشند.
- چاهک آسانسور باید به عنوان یک کانال هوایی عمل کند به طوری که در پایینترین نقطه کف (همکف) داکتهای هوایی خاصی طراحی شود تا در موقع آتشسوزی و نفوذ دود به داخل چاهک آسانسور، تهویه هوای تازه از داکت امکانپذیر باشد.
- داکت مذکور باید طوری باشد که از ورود حیوان و یا انسان به داخل آن جلوگیری شود.
- در راهروها باید دربهای ضد گسترش آتشسوزی تعبیه شود تا از نفوذ و دود آتش به چاهک آسانسور جلوگیری گردد و از دودکش شدن چاه آسانسور ممانعت گردد.
- برای آسانسور ضد حریق باید کابل تغذیه برق به طور جداگانه در نظر گرفته شود تا هنگام بروز حریق و آتش سوزی اتصال برق؛ باعث فعال شدن فیوزها یا کلیدهای حفاظتی شود. اینکار سبب قطع شدن مدار برق برخی از قسمتهای ساختمان میگردد تا سیستم برق آسانسور همچنان متصل و فعال باقی بماند.
- انبار کردن یا گذاشتن هر نوع ماده قابل اشتعال یا غیر قابل اشتعال در محیط چاه آسانسور و موتورخانه ممنوع است.
- وجود تجهیزات اطفای حریق در موتورخانه آسانسور ضروری است.
- یک اتصال زمینی مناسب طبق قوانین و دستورالعملهای ملی باید قرار گیرد.
- سیمهای ارت را باید با بست غیر آلومینیومی محکم، به لوله متصل شوند.
- درب کابین و دربهای طبقات آسانسور باید از نوع دولتهای اتوماتیک تلسکوپی باشد.
- درب لابی باید به راه خروج یا پله فرار دسترسی داشته باشد.
- درب ورودی موتورخانه باید حداقل یک ساعت نسبت به دمای بالا مقاومت داشته باشد. همچنین دربهای ورودی چاه آسانسور باید در برابر آتش یک و نیم ساعت مقاومت داشته باشند.
محدودیتهای آسانسورهای ضد حریق در نصب و نگهداری
یافتن نصابان آگاه به همه نکات و موارد برای نصب آسانسورهای ضد حریق و سرویس و نگهداری آنها بسیار محدود میباشند به خصوص در مناطق کم جمعیت. زیرا این نصابان بایستی درباره نحوه کار با این نوع آسانسور آموزش دیده باشند. ازآنجا که متریال و مواد این نوع آسانسورها با آسانسورهای معمولی متفاوت است نصب و راهاندازی آنها هم متفاوت میباشد.
همچنین سرویس و نگهداری این نوع آسانسورها به دقت و آگاهی زیادی نیاز دارد و باید تمامی سیستمها و سنسورهای حساس به حریق تست شود. این مورد سبب افزایش هزینه نصب و سرویس نگهداری خواهد شد. یکی از تستهایی که هنگام سرویس باید انجام شود تست فراخوانی آسانسور است. این آزمایش برای این است که هنگامی که ردیاب دود آسانسور در لابی نمایش داده شد، چاه یا موتورخانه فعال میشود یا خیر؟ کابین آسانسور به سمت طبقه همکف حرکت میکند؟ دربهای آن باز میشود و یا برای ایمنی از کار میافتند؟
سوالات متداول
چرا در ساختمانهای مدرن و بلند به آسانسور ضد حریق و آتش سوزی نیاز داریم؟
در ساختمانهای جدید سیستم کنترل حریق به سیستم کنترل آسانسور افزوده میشود. اینکار از ایجاد ازدحام در راهروها و پلههای اضطراری جلوگیری شود و خروج افراد با مشکل مواجه نشود. در کشورهای پیشرفته این نوع آسانسور برای ساختمانهای بلند الزامی است.
هزینه نصب و نگهداری آسانسور ضد حریق و آتشسوزی چقدر است؟
از آنجا که در آسانسورهای ضد حریق از متریالهای مقاوم به حرارت استفاده میشود نصب و راهاندازی آنها نیازمند به افراد آموزش دیده میباشد. همچنین سرویسهای دورهای این نوع آسانسورها باید توسط افراد متخصص انجام شود. این موارد هزینه را نسبت به آسانسورهای معمولی بالاتر میبرد.
آیا آسانسور ضد حریق و آتش سوزی در مواقع غیراضطراری قابل استفاده است؟
آسانسورهای ضد حریق در شرایط عادی برای فعالیت روزانه مجاز هستند. اما این آسانسورها در هنگام حریق باید در اختیار آتشنشانان قرار بگیرند تا بتوانند برای خروج و نجات افراد و اطفای حریق با سرعت بیشتری عمل کنند.
کلام آخر
آسانسورهای ضد حریق و ضد آتشسوزی نقش مهمی در افزایش ایمنی ساختمانها در برابر آتشسوزی ایفا میکنند. این آسانسورها تأثیر بسیار مهمی در کاهش خطرات ناشی از آتشسوزی دارند و محیط امنی را برای ساکنین ساختمانها ایجاد میکنند. بدون در نظر گرفتن مخارج این نوع آسانسورها، وجود آنها در ساختمانهای بلند و پر تردد ضروری است.
با توجه به آنچه که گفتیم اگر شما هم به دنبال آسانسور ضد حریق برای افزایش امنیت و ایمنی ساختمان خود هستید، میتوانید از شرکت آسانسور داتیس آرمان فراز واقع در تهران آسانسور خود را با بهترین کیفیت قطعات و قیمتی مقرونبهصرفه خریداری نمایید. شرکت آسانسور داتیس آرمان فراز شرکتی معتبر و با سابقه در این زمینه میباشد. شما میتوانید جهت استفاده از راهنماییها و مشاوره رایگان تیم تخصصی ما با شماره تلفن آسانسور داتیس 021-26375374 یا با شماره همراه 09121383261 تماس بگیرید.
یک پاسخ
مطالب کامل و عالی بود