تا به حال به این موضوع فکر کردهاید که پله برقی چیست و چطور بیوقفه و بدون نیاز به فشار دادن دکمهای، مسافران را جابهجا میکند؟ پله برقی هم مانند آسانسور یکی از انواع سیستم حمل و نقل عمودی به حساب میآید. کاربرد پله برقی اغلب در مراکز پر تردد مانند مراکز خرید، مترو، فرودگاه، هتل و … میباشد و باعث تسریع در جابهجایی افراد در طبقات میشود.
ما قصد داریم در این مقاله توضیح دهیم که پله برقی چیست انواع مختلف آن کدام است و نحوه عملکرد آن را شرح دهیم. در ادامه با ما همراه باشید.
پله برقی چیست
پله برقی یا پله روان نوعی نقاله است که برای جابهجایی افراد به کار میرود. پلهبرقی، از پلههای به هم پیوسته تشکیل شده که و برای بالا و پایین بردن افراد استفاده میشوند. (ویکی پدیا) پلهبرقی یک چرخه تکرارشونده از پلههای در گردش است، که بوسیله یک موتور مکانیکی به حرکت در میآیند و افراد را بی نیاز از بالا یا پایین رفتن از پلهها میکند. موتور پلهبرقی بایستی وزن افراد روی پلهبرقی را (که در حال بالا یا پایین رفتن هستند) تحمل کند.
پله برقی برخلاف آسانسور توانایی جابهجا کردن همزمان افراد زیادی را دارد و میتواند وزن زیادی را با ایمنی بالاتر تحمل کند. همچنین زمان انتظار افراد برای استفاده از این بالابر کمتر است زیرا پلهها به طور مداوم پر و خالی میشوند. پله برقی در مراکز پر تردد مانند مراکز خرید، پل عابر پیاده، فرودگاه، ایستگاه مترو، پارکینگ طبقاتی و … استفاده میشود.
پله برقی اولین بار در اواخر قرن نوزدهم طراحی و ساخته شد و بسیار مورد توجه قرار گرفت. امروزه با پیشرفت تکنولوژی پله برقیها یکی از راههای حمل و نقل عمودی در ساختمانها و فضاهای شلوغ است.
انواع پله برقی
پله برقیها اغلب بر اساس کاربرد، محل نصب و … به دستههای مختلفی تقسیم بندی میشوند اما معمولترین آنها به شرح زیر است.
پله برقیهای تجاری
این نوع از پله برقیها در مکانهای تجاری و پر تردد مانند فروشگاهها، مراکز خرید، بیمارستان و هتل و … استفاده میشود. ظرفیت جابهجایی بالا، سرعت مناسب و زیبایی ظاهری در طرحها از جمله مزایای این نوع پلهبرقیها هستند. از معایب آنها نیز می توان به اشغال فضای زیاد، هزینه نصب و نگهداری بالا، مناسب نبودن برای افرادی که با ویلچر حرکت میکنند.
پله برقی نیمه تجاری یا عمومی
این نوع پله برقی در مراکز تجاری خاصی قرار ندارند بلکه مورد استفاده عموم مردم هستند. مانند پله برقی پل عابر پیاده، پله برقی داخل مترو، فرودگاه و … که دائم در حال حرکت هستند جمعیت بسیاری را جابه جا می کنند. این نوع از پله برقی باید مقاوم و با دوام باشند تا بتوانند حجم بالایی از مسافران را در هر لحظه از شبانه روز منتقل کنند.
پله برقی غیر تجاری (برای حمل بارهای فوق سنگین)
این نوع پله برقی بیشتر در مراکز صنعتی برای جابهجایی بار در انبارها، معادن، کارخانهها مورد استفاده قرار میگیرند. ظرفیت بالای حمل و نقل این نوع پله برقی و مقاومت و دام، از ویژگیهای آنها محسوب میشود.
پله برقی فضای باز
پله برقیهایی که نام برده شد اغلب در محیط سر بسته استفاده می شوند. اما نوعی از آن نیز برای استفاده در فضای باز طراحی شده و در برابر شرایط مختلف آب و هوایی مانند باران، برف، رطوبت و گرد و غبار مقاوم هستند.
این نوع پله برقی طراحی ویژهای دارد تا از نفوذ آب و گرد و غبار جلوگیری شود و با پوشش مناسب و تجهیزات ضد آب مقاومت آنها چند برابر میشود. نیاز به بازرسی منظم برای ایمنی و عملکرد بهینه یکی از معایب این نوع پله برقی است.
اجزای پله برقی
1- استپ یا پلههای متحرک
سطوح پله مانندی که مسافران روی آنها میایستند و به صورت مداوم در حال حرکت هستند استپ یا پله میگویند. این استپها جزء اصلی پله برقی هستند و از جنس فولاد یا فلز محکم ساخته میشوند. سطح آنها معمولا دندانه دار است تا از لیز خوردن مسافران جلوگیری شود.
2- زنجیر کششی و چرخ دندهها
نیوری محرکه پله برقی از موتور توسط زنجیر به استپها منتقل میشود. چرخ دندهها نیز با زنجیر کششی یک مکانیزمی را فراهم میکنند که پلهها را به حرکت در میآورند.
3- خرپا یا اسکلت:
خرپا در واقع ساختار فلزی است که اجزای مختلف پله برقی بر آن سوار میشود و به عنوان اسکلت یا ستون فقرات سیستم عمل میکند.
4- موتور
موتور پله برقی مهمترین جزء این سیستم حمل و نفل است و وظیفه آن تامین نیروی محرک برای حرکت دادن پلهها است. این موتور اغلب یک موتور الکتریکی سه فاز القایی با یک گیربکس مخصوص است تا بتواند حرکت مداوم و منظم پلهها را فراهم کند. توان موتور بسته به ابعاد و ظرفیت پله برقی متفاوت است.
موتور معمولا در موتورخانه و در بالای پله برقی قرار میگیرد. این موتورها قابلیت تنظیم سرعت و ترمز ایمنی را دارند و برخی از مدلها دارای سیستم بهینهسازی مصرف انرژی هستند و در صورت عدم استفاده متوقف میشوند یا سرعت آن کاهش مییابد.
5- سیستم کنترل
سیستم کنترل شامل اجزای مختلفی مانند تابلو فرمان، حسگرها و … میشود که وظیفه کنترل سرعت، جهت حرکت، ترمز و … را بر عهده دارد. تنظیمات تابلو فرمان با توجه به کاربری پلهبرقی انجام میشود و این کار باید توسط یک تکنسین پله برقی انجام شود. همچنین تنظیمات ترمز اضطراری نیز در این قسمت انجام میشود.
6- هندریل یا نرده متحرک:
هندریل همان نوار متحرکی است که در دو طرف پله برقی قرار دارد. این نردهها همزمان با بالا رفتن مسافران حرکت میکنند و برای حفظ تعادل مسافران طراحی شده است. این نردهها در دو طرف ریل پلهها قرار دارند و به راحتی در دسترس مسافران میباشند. این نوار معمولا از جنس لاستیک یا پلی اورتان ساخته میشود تا در برابر کشش و سایش مداوم، مقاوم باشد.
7- سکوهای پله برقی
سکوهای پله برقی بخشهای ثابتی هستند که در ابتدا و انتهای پله برقی قرار دارند و افراد قبل از ورود و هنگام خروج از پله برقی روی آن توقف میکنند. این سکوها معمولا فلزی هستند و روکش آنها ضد زنگ و آجدار است تا از لغزش مسافران جلوگیری کنند. زیر این بخش مکانیزم موتور، زنجیر و سیستم ایمنی قرار میگیرد.
8- شانههای پله برقی
شانهها یا (comb plate) قطعاتی دندانهدار هستند که در محل اتصال پلههای متحرک به سکوهای ورودی و خروجی قرار دارند. این صفحات معمولا آلومینیومی یا استیل ضد زنگ هستند و طوری طراحی شدهاند که از گیر کردن اشیا کوچک، لباس، کفش، چمدان و ساک دستی زیر پلهها جلوگیری کنند.
شانهها دارای حسگرهایی هستند که ایمنی آسانسور را تضمین میکنند. این حسگرها با ورود جسم در بین پلهها سیستم را متوقف میکنند و از بروز حوادث دیگر جلوگیری میکنند.
مشخصات فنی پله برقی
پله برقیها با توجه به نوع کابری آنها دارای مشخصات فنی متفاوتی هستند اما به طور کلی موارد زیر در همه آنها مشابه است.
زاویه شیب: زاویه شیب پله برقیها طبق استاندارد معمولا بین 30 تا 35 درجه است.
عرض پله: عرض پلهها با توجه به میزان جمعیتی که قرار است جابهجا شوند و فضای موجود میتواند بین 60 سانتی متر تا یک متر متغیر باشد.
سرعت حرکت: سرعت پله برقی با توجه به مکانی که در ان نصب میگردد و جمعیتی که جابهجا میکند تنظیم میشود. این سرعت بصورت معمول و استاندارد بین 0.5 متر تا 0.75 متر بر ثانیه تعیین میشود.
ظرفیت جابهجایی: ظرفیت جابهجایی یکی از آن مشخصاتی است که باید با توجه به کاربری ان تعیین شود و طبق آن دیگر اجزای پله برقی طراحی و تعیین میشوند.
مزایای استفاده از پله برقی
- جابه جایی سریع و آسان مسافران: پله برقیها بی وقفه در حال حرکت هستند و در مکانهای شلوغ یک سیستم حمل و نقل کارآمد محسوب میشوند.
- ظرفیت بالای حمل و نقل: برخلاف آسانسورها که ظرفیت محدودب دارند پله برقی همزمان توانایی انتقال افراد زیادی را دارد مخصوصا در مکانهای پر تردد عمومی مانند مترو و فرودگاه که در ساعتهای خاصی از روز جمعیت زیادی را باید جابهجا کنند.
- کاهش انتظار: برای سوار شدن در آسانسور شما باید مدت زمانی را صبر کنید تا آسانسور در طبقه مورد نظر شما بایستد. اما پله برقیها همواره در حال خالی و پر شدن هستند و بدون معطلی میتوانید از ان استفاده کنید.
- امنیت بیشتر: پله برقی نسبت به آسانسور امنیت بالاتری دارد و در صورت قطع برق، پلهها از حرکت میایستند و میشود از آن به عنوان پله ثابت استفاده کرد. اما آسانسور با قطع برق ممکن است در طبقات گیر کند و ایمنی مسافران را به خطر اندازد.
معایب پله برقی
- هزینه تعمیر و نگهداری بالا: پلهبرقیها دارای سیستم مکانیکی پیچیدهای هستند که نیاز به سرویس و نگهداری منظم دارند.
- مصرف بالای برق: پله برقیها اغلب در حال حرکت هستند و مقدار انرژی زیادی مصرف میکنند.
- عدم وجود امکان استفاده برای افراد با تواناییهای خاص: پله برقی بر خلاف آسانسور مناسب استفاده برای افراد دارای ویلچر نیست مگر اینکه دارای رمپ مخصوص ویلچر باشند.
- دسترسی به طبقات بالا: برای رسیدن به طبقات بالا شاید مجبور باشید از چندین پله برقی سوار و پیاده شوید و مسیرهایی را در این میان طی کنید. اما آسانسور به راحتی شما را به بالاترین طبقه ساختمان منتقل میکند و نیاز به عوض کردن آسانسور ندارید.
نتیجهگیری:
پله برقیها یکی از انواع سیستم حمل و نقل عمودی، کارآمد و سریع هستند. انتخاب بین پله برقی و نصب آسانسور به عوامل زیادی بستگی دارد که تنها یک متخصص با تجربه در این زمینه میتواند این مهم را تشخیص دهد. برای طراحی، تامین قطعات و تهیه پک پله برقی میتوانید با متخصصان شرکت داتیس آرمان فراز مشورت کنید تا شما را در این زمینه راهنمایی کنند. شرکت آسانسور داتیس با سالها تجربه در زمینه نصب پله برقی بهترین تجربه را برای شما به ارمغان میآورد. جهت هماهنگی برای خرید پله برقی با شماره تلفن شرکت آسانسور داتیس 26375374-021 یا با شماره همراه 09121383261 تماس بگیرید.
