پله برقی به وسیلهای مهم در زندگی امروز تبدیل شده است. این سیستم سهم بزرگی در جابجایی افراد بین طبقات، در مراکز عمومی، به عهده دارد و استفاده از آن برای کودکان و سالمندان راحتتر از آسانسور است. پله برقیها با سرعتی حدود3/0 تا 6/0 متر بر ثانیه با زاویه ۳۰ درجه نسبت به سطح زمین حرکت میکنند. کار صحیح پله برقی مستلزم هماهنگی و تعامل بین اجزاء و قطعات پله برقی میباشد.
پله برقیها این قابلیت را دارند که بر اساس محل نصب به شکلهای متفاوتی طراحی شوند، مانند پلههای خمیده کوچک پله برقیهایی که روی یکدیگر یا کنار یکدیگر نصب میشوند. در هر صورت ساختار و پیکربندی اصلی پله برقیها به یکدیگر شباهت دارند. آشنایی با لیست کامل قطعات پله برقی به خریداران در جهت خریدی آگاهانه کمک میکند و همچنین به تکنسینها در رفع سریع عیب و مشکل یاری میرساند. ما در این مقاله سعی داریم قطعات پله برقی را به طور کامل معرفی و بررسی نماییم پس در ادامه با ما همراه باشید.
بیشتر بدانیم: مراحل نصب پله برقی از صفر تا صد
معرفی کامل قطعات پله برقی
پله برقیها از قطعات بسیار زیاد و متنوعی تشکیل شدهاند که به طور کلی شامل دو بخش میشوند:
- قطعات مکانیکی
- قطعات الکتریکی
قطعات مکانیکی
سکوی فرود بالا و پایین:
سکوهای فرود همان سطوح افقی هستند که قبل از شروع و بعد از پایان پلهها نصب میشوند و کاربران قبل از ورود به پلهها روی آن میایستند. این سکوها از جنس استیل میباشند. بیشترین اهمیت سکوی پله برقی مربوط به اجزایی است که در زیر آن وجود دارد، به خصوص سکوی بالا اصلیترین قطعات پله برقی مثل موتور گیربکس، تابلو فرمان، تابلو سه فاز برق و غیر در این قسمت قرار دارند. با برداشتن قطعات سکو میتوان به این اجزا دسترسی پیدا کرد.
استپ یا پله:
استپها همان پلهها هستند که در اندازههای استاندارد با عرضهای ۶۰ ،۸۰، ۱۰۰ و ۱۴۰ سانتیمتری عرضه میشوند. جنس آنها اغلب از آلومینیوم دایکست با آلیاژ و یا از جنس آهن میباشد. در پلههای با عرض ۶۰ سانتیمتری فقط یک نفر میتواند بایستد. پلههایی با عرض ۸۰ سانتیمتری علاوه بر اینکه یک نفر میتواند روی آن راحت بایستد یک نفر میتواند از کنار او عبور کند.
در پلههای ۱۰۰ سانتیمتری دو نفر به راحتی کنار یکدیگر قرار میگیرند. برای مراکز خرید و فرودگاهها از پلههای ۱۴۰ سانتیمتری استفاده میشود. در سطح هر پله شیارهایی به عمق ۱۰ میلیمتر دیده میشود که برای امنیت بیشتر کاربران بوده که از لیز خوردن افراد و یا وسایل جلوگیری کند. چنانچه استانداردهای ذکر شده در پلهها رعایت نشود سبب کاهش ایمنی پله برقی شده و کاربران را با مشکل مواجه میکند.
نرده یا دستگیره:
هندریل پله برقی یا نرده متحرک جهت افزایش امنیت و حفظ تعادل مسافران تعبیه میشود که سرعت و جهت حرکت آن با پلهها هماهنگ است. نردهها در دو طرف پله برقی نصب میشوند و معمولا از جنس شیشه، پلاستیک و یا فلزی هستند. نرده پله برقی از بخشهای عرشه داخلی پایین، عرشه داخلی بلند، پنل پایین و پنل داخلی تشکیل شده است در بخش مرکزی آن یک لغزنده به نام لایه گلایدر وجود دارد. لایه دیگر آن عضو کششی نام دارد که از یک نوار فولادی تشکیل شده که وظیفه آن تضمین استحکام کششی و انعطاف پذیری میباشد. سیستم محرکه هندریل همان سیستم محرکه پله برقی است.
زنجیرها:
- زنجیر اصلی: زنجیر استپچین در پله برقی نیروی موتور را به پلهها منتقل میکنند. زنجیرها از غلطک لینک و زنجیر تشکیل میشوند و سبب حرکت پلهها توسط نیرو محرکه میگردند. معمولاً از جنس فولاد میباشند
- زنجیر نردهها: زنجیر ۵۰، زنجیر ۶۰، زنجیر ۸۰ برای به حرکت درآمدن نرهها یا دستگیرهها میباشند.
فلکه هندریل یا فرکشن ریل
فرکشنویل پله برقی چرخ اصطکاکیای است که حرکت هندریل را ممکن میکند و از یک بدنه فلزی و پوشش الاستومری دائمی تشکیل شده است. پوشش الاستومری از مخلوط پلی کلروپرن با سختی 80 ± 5 Shore A ساخته شده که در برابر سایش و روغن مقاوم است و برای جلوگیری از زنگزدگی به رنگ زرد در میآید. بدنه فلزی این چرخ از فولاد برش آزاد 9 S 20 K تولید میشود. هنگام نصب، باید محورهای محرک موازی و شفتها مقاوم باشند. برای دستیابی به حرکت بدون لرزش، فرکشنویلها به صورت جفت نصب شده و در صورت فرسودگی نیز باید به صورت جفت تعویض شوند تا فشار به طور یکنواخت توزیع شود
ریل راهنما و ساپورتها:
ریلها و ساپورتها شالوده اصلی و اسکلت پله برقی میباشند و هدایت حرکت پلهها را انجام میدهند و از انحراف و تکان خوردن آنها جلوگیری میکنند. ساپورتها سبب اتصال ریلها به یکدیگر و سبب افزایش ثبات اسکلت پله برقی میشوند که این ریلهاعبارتند از:
- ریلهای راهنما
- ریلهای هندریل یا نردهها
- ریلهای استپ
رولرها یا غلطکهای پله برقی:
در سیسم پله برقی از رولرهای متعددی با اندازههای گوناگون برای سهولت در حرکت استفاده میشود که شامل:
- رول استپ
- رول اسکیزه
- رول استپچین
- رول پرشررول
صفحات شانهای یا کامب:
این صفحات در ابتدا و انتهای پلههای برقی نصب میشوند تا پلهها در مسیر حرکت خود هدایت شوند. از جنسهای آلومینیومی یا پلاستیکی ساخته میشوند.
برس پله برقی:
برای پر شدن شکاف بین دیواره و استپ پله برقی برسهایی استفاده میشود که از افتادن اشیا به داخل شکاف و یا گیر کردن لباس و وسایل افراد جلوگیری میکند.
موتور گیربکس پله برقی:
موتور پله برقی از برق متناوب و سه فاز استفاده میکند و به شکل افقی یا عمودی و یا به شکل موتور وسط یا موتور زیر نصب میشود. گیربکس پله برقی از نوع کوپل بوده و به طور مستقیم با موتور درگیر میباشد. موتور گیربکس پله برقی تولید کننده نیروی محرکه سیستم است و نیروی الکتریکی را به نیروی مکانیکی تبدیل میکند. این نیرو توسط زنجیر و چرخ دنده به پلهها منتقل میشود و سبب حرکت آنها میگردد.
عوامل مهمی در انتخاب موتور گیربکس اثرگذارند که شامل ارتفاع، طول و عرض پله برقی، ظرفیت انتخابی میباشد. بنابراین هرچه ابعاد و ظرفیت مورد نظر افزایش یابد به موتوری با توان بالاتر نیاز است موتور گیربکسهای پله برقی با توان 5/5 کیلووات تا ۱۱ کیلووات موجود هستند. بسته به پله برقی استفاده شده چرخ دندههای به کار رفته در گیربکس آن به سه دسته تقسیم میشوند:
- گیربکس با چرخ دنده ساده
- گیربکس با چرخ دنده حلزونی
- گیربکس با چرخ دنده خورشیدی
گیربکسها با چرخ دنده حلزونی ۹۰ درصد راندمان و نوع گیربکس با چرخ دنده خورشیدی ۹۵ درصد راندمان دارند. در تمام انواع گیربکسها نیرو توسط محور افقی به چرخ دندهها و زنجیر متحرک پله برقی و نرده منتقل میشوند که سبب حرکت آنها میگردد.
سیستم ترمز پله برقی:
ترمز یکی از اصلیترین قطعات پله برقی است. سیستم ترمز در صورت بروز شرایط اضطراری سبب توقف پلههای در حال حرکت میشود. این سیستم برای افزایش امنیت پله برقی ضروری میباشد. این ترمز یک ترمز اصطکاکی است که به طور مستقیم با چرخ متحرک پله برقی درگیر میشود.
ترمز از سه بخش تشکیل شده است: ترمز ماشین، ترمز محور محرک و ترمز شفت. در صورت عمل نکردن ترمز اصطکاکی یک ترمز اضطراری دیگری نیز وجود دارد که پلهها را متوقف میکند. سیستمهای ایمنی پله برقی با استفاده از حسگرهایی موقعیت و سرعت حرکت پلهها را کنترل میکند که در صورت وجود هرگونه ارتعاش و ناهنجاری در حرکت پله ها فعال شده و سبب توقف پلهها میگردد.
انواع ترمزهای پله برقی شامل:
- ترمز زبانهای
- ترمز تسمهای
- ترمز گوهای
- ترمز مغناطیسی دائم مداربسته
بیشتر سازندگان پله برقی از ترمزهای زبانهای استفاده میکنند و برای کوتاه شدن مسیر و توقف از ترمزهای مغناطیسی و زبانهای به شکل ترکیبی استفاده میکنند. مزایای این نوع از ترمزها نداشتن چرخ لنگر و نداشتن ضربههای ناگهانی در هنگام ترمز کردن است. ترمز مغناطیسی بین موتور و چرخ دنده تعبیه میشود که به محض قطع شدن برق فعال میگردد. کنترل شتاب وارد بر کاربر هنگام توقف ناگهانی باید تست شود، زیرا این شتاب سبب پرتاب شدن کاربر از روی پله برقی میگردد.
اسکلت یا خرپای پله برقی:
خرپا به سازهای گفته میشود که از واحدهای مثلثی تشکیل شده باشد در پله برقیها اسکلت یا خرپا در فاصله بین سکوی فرود بالا پایین قرار میگیرد. خرپا در واقع یک سازه فلزی تو خالی است که از سه بخش مهم قسمت بالایی، سمت پایینی و بخش شیبدار تشکیل میشود و در دو نوع ضد زنگ و ساده ساخته میشوند. نوع ساده در فضاهای بسته و نوع ضد زنگ آن در فضاهای باز کاربرد دارد. از دو جنس نبشی یا قوطی با رنگ کورهای و یا گالوانیزه ساخته میشود.
سیستم تراک پله برقی:
این سیستم داخل اسکلت یا خرپا تعبیه میشود. که وظیفه آن زمینه ساز حرکت دائمی پلهها در مسیر رفت و برگشت میباشد. این عمل توسط زنجیرها تعبیه شده در مسیر انجام میشود. سیستم تراک بعد از سکوی فرود پایین، صفحات را به صورت پلکانی با زاویه ۹۰ درجه نسبت به هم هدایت میکند تا بتوانند روی هم بایستند و در سکوی فرود بالا، صفحات پله از حالت پلکانی خارج میشود تا در مسیر برگشت دچار مشکل نگردند.
اسکرت پنل پله برقی:
صفحات شیشهای کنار پله برقی اسکرت پله برقی نام دارد که در مجاورت استپها نصب میشوند.
سیستم روغن کاری خودکار:
این سیستم با یک دکمه قابل کنترل است و زنجیر متحرک اصلی و زنجیر نرد پله برقی را به شکل خودکار روغن کاری میکند.
یاتاقان و بلبرینگ:
یاتاقانها و بلبرینگها قطعات مهمی در حرکت روان و بدون اصطکاک پلهها هستند. یاتاقانها در دو نوع غلتشی و ساده استفاده میشوند. یاتاقانهای ساده با لغزنده کردن سطح، سبب کاهش اصطکاک میشوند و نوع غلتشی به کمک ساچمهها حرکت را تسهیل میکنند.
سیستم اینورتر یا درایو:
سیستم درایو در بخش بالایی پله برقی نصب شده قطعات ضروری سیستم مانند چرخ پله زنجیرهای، چرخ دنده نصب شده روی آن و چرخ دنده محرک در این قسمت قرار دارند.
قطعات الکتریکی
سیستم الکتریکی پله برقی شامل؛ مدارها و اجزای متعددی است که عملکرد پله برقی را امکانپذیر میکنند. این اجزا شامل:
تابلو فرمان پله برقی:
تابلو فرمان مغز سیستم الکتریکی پله برقی میباشد. این تابلو از مدارهایی تشکیل شده که توالی عملیات پله برقی را تحت کنترل دارد. مثل حرکت پلهها، روشنایی، کنترل سیستم حفاظتی، جهت حرکت پله برقی، سرعت حرکت پلهها. ساختار تابلو فرمان پله برقی شبیه تابلو فرمان آسانسور است. تابلو فرمان به طور کلی دو نوع وظیفه دارد:
- کنترل عملکرد سوئیچها
- مدیریت و راهاندازی پلهها
تابلو فرمان به محض شناسایی نقصی در عملکرد پله برقی دستور توقف حرکت را میدهد.
دیگر بخشهای الکتریکی قطعات پله برقی عبارتند از:
- کنتاکتورها فرمان
- ترانسفورماتورها
- رلهها و سنسورها
- سنسور اضافه بار
- برد ترمز پله برقی
- نمایشگر ورودی پله برقی یا جهت نما
- کنترل فاز پله برقی
- نمایشگر خطای پله برقی
- سوئیچ استپ پله برقی و سنسور استپ میسینگ.
کارکرد صحیح سیستم الکتریکی برای ایمنی و عملکرد مطلوب پله برقی ضروری است.
بیشتر بدانیم: لیست خطاهای پله برقی
بخشهای کنترل ایمنی عبارتند از:
حفاظت ایمنی موتور، کنترل عملکرد زنجیر، سیستم کنترل ترمز، قطع کنندههای مدار اصلی، سنسورهای فعال دو قسمت بالا و پایین، کنترل سرعت مجاز، کنترل عملکرد زنجیر و کنترل عملکرد نرده یا دستگیره از دیگر قطعات پله برقی است که برای ایمنی کاربران حیاطی هستند.
قطعات جانبی پله برقی شامل:
سیستم روشنایی، سیستمهای اعلام تجهیزات ایمنی، کنترل دسترسی، چراغهای ایمنی که به صورت چشمک زن و یا ثابت در نور کم یا شرایط اضطراری به شناسایی پله برقی و لبه پلهها کمک میکنند.
کلام آخر
همانطور که گفتیم پله برقیها از قطعات زیاد و پیچیدهای تشکیل شدهاند که شناخت و آگاهی از لیست کامل قطعات پله برقی به شما در خرید آنها کمک میکند. البته توصیه میشود پله برقی مورد نظر خود را به شکل پک کامل خریداری نمایید. تا در هنگام خرید و انتخاب این همه قطعه و تجهیزات سردرگم نشوید و عمر مفید پله برقی طولانیتر شود. از آنجا که کارایی مطلوب پله برقی در گرو عملکرد هماهنگ و مناسب قطعات مکانیکی و الکتریکی با یکدیگر میباشد، باید از کیفیت بالایی برخوردار باشند. بنابراین اگر قصد خرید پله برقی را دارید آن را از شرکتی با سابقه و معتبر خریداری نمایید.
برای این منظور میتوانید از شرکت آسانسور داتیس آرمان فراز پک پله برقی خود را با کیفیتی بالا و قیمتی مقرون به صرفه تهیه نمایید. شرکت آسانسور داتیس آرمان فراز شرکتی با سابقه و معتبر واقع در تهران است که دارای تیمی متبحر و متخصص در این زمینه میباشد. شما میتوانید برای تماس و بهرهمندی از مشاوره و راهنماییهای رایگان تیم تخصصی ما با شماره تلفن شرکت داتیس 26375374-021 یا با شماره همراه 09121383261 تماس بگیرید.
